Giáo dục xuất sắc = Thành tích học tập xuất sắc + Kỹ năng sống + Sức khỏe toàn diện
Đảm bảo hệ thống phù hợp với mọi học sinh
Sức mạnh của một hệ thống phụ thuộc vào khả năng phục vụ mọi hành khách, bất kể hành trình của họ là gì.
Nếu hệ thống giáo dục của chúng ta là một chiếc phà, thì học sinh là những hành khách và các nhà giáo dục là những người lái phà. Nhưng đối với nhiều gia đình, lối lên phà quá dốc, bản đồ thì khó hiểu, và động cơ lại không được điều chỉnh phù hợp với những nhu cầu riêng biệt của con em họ.
Tôi đảm nhận hai vai trò có mối liên hệ chặt chẽ với nhau.
Với tư cách là một nhà vận động, tôi luôn sát cánh cùng các gia đình — đảm bảo tiếng nói của họ được lắng nghe và con cái họ không bị bỏ quên.
Với tư cách là một nhà chiến lược, tôi phân tích và củng cố chính hệ thống đó — từ phòng máy đến buồng lái cho đến ngọn hải đăng — nhằm đảm bảo hệ thống vận hành một cách minh bạch, có trách nhiệm và chu đáo.
Công việc của tôi nằm ở điểm giao thoa giữa khoa học lâm sàng và chiến lược giáo dục. Dù là chuyển đổi dữ liệu y tế phức tạp thành các Kế hoạch Giáo dục Cá nhân (IEP) và Kế hoạch 504 rõ ràng, có tính thực tiễn, hay xác định những rào cản trong hệ thống giáo dục đang âm thầm cản trở sự phát triển của học sinh, mục tiêu của tôi vẫn không thay đổi: đảm bảo con thuyền được xây dựng để chở mọi hành khách đến bến an toàn.
Bởi vì một nền giáo dục xuất sắc không chỉ đơn thuần là điểm số. Đó là việc trang bị cho học sinh kiến thức, sự kiên cường, các kỹ năng sống và sự phát triển toàn diện — để các em có thể tự tin bước vào tương lai.
Giới thiệu về Tiến sĩ Jia-Jing Lee
Nhà khoa học y tế · Chuyên gia chiến lược hệ thống · Lãnh đạo tổ chức phi lợi nhuận
Jia-Jing Lee là một nhà khoa học y tế và kiến trúc sư hệ thống, chuyên tâm vào việc kết hợp bằng chứng lâm sàng với chính sách tổ chức nhằm đảm bảo mọi học viên đều có một lộ trình vững chắc về mặt cấu trúc để vươn tới sự xuất sắc. Với tư cách là người sáng lập một tổ chức từ thiện quốc tế và Giám đốc điều hành của Solentis Strategy, bà đã thu hẹp khoảng cách giữa phòng thí nghiệm và cộng đồng để xây dựng những hệ thống bền vững hơn, dựa trên bằng chứng cho tất cả mọi người.
The Navigator’s Path:
A Conversation on Science, Service, and Systems
Tôi đã dành những năm đầu sự nghiệp tại các phòng thí nghiệm của Karolinska và Harvard, nhưng công việc của tôi luôn được thúc đẩy bởi một mục tiêu duy nhất: áp dụng tính khoa học nghiêm ngặt vào công tác phục vụ cộng đồng. Những suy ngẫm này nói về những nguyên tắc đã dẫn dắt tôi từ chiếc kính hiển vi đến công tác vận động chính sách mang tính hệ thống mà tôi đang dẫn dắt ngày nay.
Cuộc đời không bao giờ diễn ra theo một đường thẳng, dù xã hội thường giả vờ rằng nó như vậy. Hành trình của tôi qua Karolinska, Harvard, việc thành lập và điều hành tổ chức phi lợi nhuận, cùng với hoạt động vận động cho giáo dục, không hề tuân theo một kịch bản thông thường nào — nó dần hình thành khi tôi đối mặt và giải quyết những trách nhiệm và nhu cầu thực tế. Theo thời gian, tôi đã biến những trải nghiệm đó thành một hành trình ý nghĩa, giúp tôi rèn luyện sự kiên cường, lòng tò mò, sự khôn ngoan thực tiễn, và khả năng thực sự phục vụ người khác.
Chúng ta thường coi giáo dục và sự nghiệp như những con đường cố định dẫn đến một đích đến cụ thể. Nhưng thực tế lại giống như một chuyến đi phà: thời tiết thay đổi, dòng chảy biến động, và đôi khi động cơ lại bị chết máy. Kỹ năng ở đây không phải là đi theo một bản đồ đã vạch sẵn, mà là học cách đọc hiểu dòng chảy và điều chỉnh khi cần thiết.
Con đường mà một số người gọi là “không theo lối mòn” đã dạy tôi rằng thành công không chỉ đơn thuần là một danh hiệu hay chức vụ. Đó là khả năng thích ứng, giữ vững lập trường và tiếp tục tiến về phía trước khi kế hoạch thay đổi. Quan điểm đó định hình mọi công việc của tôi. Dù là khi kiểm toán một tổ chức hay hỗ trợ cộng đồng trường học, tôi không tìm kiếm một hệ thống hoàn hảo—mà là một hệ thống đủ linh hoạt để thực sự phục vụ những người mà nó được xây dựng dành cho.
Điều này càng trở nên cần thiết hơn bởi vì bản thân tôi đã từng đối mặt với những tình huống khó lường tương tự trong công việc và cuộc sống. Dù là khi kiểm toán một tổ chức hay bảo vệ quyền lợi cho một đứa trẻ hay một gia đình, tôi luôn tìm kiếm “Tính toàn vẹn về cấu trúc” — tức là những gì đang thực sự diễn ra, và liệu quy trình đó có phù hợp với mục tiêu đề ra hay không. Các hệ thống thường thất bại vì chúng không thích ứng khi cần thiết. Tôi áp dụng sự nghiêm ngặt khoa học để phát hiện những lỗ hổng, khắc phục sự cố và tạo ra các giải pháp thực sự hiệu quả cho mọi người. Bạn không thể dự đoán mọi thách thức hay biến cố trong cuộc sống, nhưng bạn có thể xây dựng một con tàu tốt hơn — một con tàu được thiết kế để phục vụ tất cả mọi người trên tàu và hoàn thành mục đích của nó.
Hoàn toàn không phải vậy. Chính những phẩm chất con người—lòng tốt, sự khôn ngoan và lòng trắc ẩn—mới là yếu tố thực sự tạo nên sự khác biệt. Lấy con người làm trung tâm có nghĩa là nhận ra rằng “người sử dụng dịch vụ” (một đứa trẻ, một nhà nghiên cứu, một bệnh nhân hay bất kỳ ai mà chúng ta phục vụ) chính là lý do hệ thống tồn tại—hệ thống được thiết kế để phục vụ họ, chứ không phải ngược lại.
Lòng tốt và sự cảm thông không phải là những điều phụ thuộc—chúng là những yếu tố thiết yếu. Trí tuệ không chỉ là kiến thức; đó là sự hiểu biết về những điều nên làm, những điều không nên làm, và cách hành động khéo léo nhất. Nền tảng khoa học đã cung cấp cho tôi những dữ liệu, nhưng kinh nghiệm sống cho tôi thấy rằng đằng sau mỗi bảng tính là một con người thực sự đang cố gắng tìm ra con đường của mình. Nhận thức này định hướng cho mọi quyết định tôi đưa ra và cách tôi đối mặt với những thách thức.
Cuối cùng, tiêu chí đánh giá bất kỳ hệ thống nào chính là mức độ phục vụ hiệu quả cho những người mà nó được xây dựng để phục vụ. Lấy con người làm trung tâm không phải là sự lựa chọn—đó là cách bền vững nhất để xây dựng tương lai.
Đối với tôi, thành công không phải là việc đạt đến một đích đến cố định. Đó là cách bạn trải qua hành trình — đặc biệt là khi mọi việc không diễn ra như kế hoạch. Tôi coi đó như vai trò của một người chỉ huy: luôn giữ tinh thần tò mò, dám chịu trách nhiệm và đảm bảo rằng con “phà” này đủ vững chắc để chở an toàn cho tất cả mọi người trên tàu.
Sống khôn ngoan có nghĩa là coi trọng khả năng thích ứng hơn là chỉ đơn thuần tích lũy kiến thức. Thông tin thay đổi. Hoàn cảnh thay đổi. Kế hoạch thay đổi. Điều quan trọng là phải rèn luyện cho mình một “la bàn nội tâm” — biết cách đánh giá một cách sáng suốt, giữ vững lập trường và phản ứng một cách chín chắn thay vì chỉ phản ứng theo bản năng.
Đối với tôi, sự khôn ngoan không phải là điều trừu tượng. Nó thể hiện qua những quyết định hàng ngày — giữ được sự bình tĩnh khi tình hình thay đổi, suy nghĩ sáng suốt khi gặp áp lực, và luôn nhớ rằng con người luôn quan trọng hơn hệ thống.
Đối với tôi, sợi dây liên kết giữa khoa học y tế, lãnh đạo tổ chức phi lợi nhuận và hoạt động vận động chính sách rất đơn giản: tất cả đều là những hình thức phục vụ. Chúng ta đang sống trong một thế giới tương hỗ lẫn nhau. Ở một thời điểm nào đó trong cuộc đời, ai cũng sẽ cần sự hỗ trợ—kể cả những người dường như may mắn nhất.
Tôi đã chứng kiến cách các hệ thống có thể bảo vệ con người hoặc lại khiến họ thất vọng. Việc được phục vụ và lên tiếng bảo vệ, đặc biệt là cho những người không phải lúc nào cũng có tiếng nói, đối với tôi không phải là một sự lựa chọn mà là một trách nhiệm.
Có một câu nói của nhà triết học Shantideva mà tôi luôn ghi nhớ: “Tất cả hạnh phúc trên đời này đều bắt nguồn từ việc mong muốn người khác được hạnh phúc.” Đối với tôi, điều đó không chỉ đơn thuần là mong muốn—mà còn là hành động cụ thể. Phục vụ và vận động chính là những cách để biến ý định đó thành hành động thiết thực, mang lại sự thay đổi thực sự.
Hoạt động vận động chính sách & Các ưu tiên
Tái thiết kế hệ thống để lấy cá nhân làm trung tâm, chứ không phải mức trung bình. Từ công tác vận động chính sách SESP do nhà nước chỉ định đến thiết kế giáo dục dựa trên cơ sở sinh học, tôi giúp thu hẹp khoảng cách giữa những hiểu biết lâm sàng và thực tiễn trong lớp học.
- Mặc định là bao gồm
- Bảo vệ quyền lợi cá nhân
- Cải cách toàn diện
Hãy cùng nhau hợp tác
Dù bạn là một bậc phụ huynh đang tìm kiếm sự ủng hộ, một nhà nghiên cứu mong muốn hợp tác, hay một người hàng xóm cùng chia sẻ tầm nhìn về cộng đồng của chúng ta, tôi luôn sẵn lòng trao đổi với bạn.
Công việc của tôi xuất phát từ niềm tin rằng sự thay đổi mang tính hệ thống chỉ có thể đạt được thông qua những cuộc đối thoại có chủ đích và lấy con người làm trung tâm. Dù bạn cần sự hỗ trợ cá nhân hay đang muốn thảo luận về chiến lược tổ chức, hãy cùng nhau tìm hiểu cách chúng ta có thể tiến bước cùng nhau.
